Haaruitval bij vrouwen: wanneer is het normaal en wanneer niet

Vrouwen verliezen gemiddeld 50 tot 120 haren per dag. Dat is normaal. Opvallende dunning, een brede scheiding of plukken in de douche wijzen op hormonale schommelingen, stress, ijzertekort of erfelijke factoren, en dat vraagt om verder onderzoek bij een arts. Producten met cafeïne of biotine kunnen ondersteunen, maar lossen de onderliggende oorzaak niet op.

Herkenbaar? Je bent niet de enige. Haaruitval is een van de meest gestelde vragen die de kappers van de Nederlandse Kappersakademie krijgen, en gelukkig valt er in de meeste gevallen echt iets aan te doen. Hieronder lees je hoe je normale haaruitval van een serieuzer signaal onderscheidt, wat de oorzaken meestal zijn en met welke producten je haar weer kan versterken.

Hoeveel haaruitval is normaal per dag?

Je haar zit in een cyclus van groeien, rusten en uitvallen, en dat is bij iedereen zo. Gemiddeld verlies je dagelijks tussen de 50 en 120 haren, verspreid over je borstel, kussen en douchegoot. Dat klinkt misschien veel, maar op een hoofd met tussen de 100.000 en 150.000 haren valt dat ruimschoots binnen de normale cyclus. Pas boven die 120 haren per dag spreekt men van overmatige haaruitval.

Elke haar doorloopt continu drie fasen:

• Anagene fase: de groeifase, groeit de haar actief door, gemiddeld ongeveer 1 tot 1,25 centimeter per maand, en zit hier zo'n 85 tot 90 procent van al je haar in. 
• Catagene fase: een korte overgangsfase van enkele weken waarin de haarfollikel krimpt en de groei stopt. 
• Telogene fase: de rustfase, waarna hij na twee tot vier maanden vanzelf uitvalt om plaats te maken voor een nieuwe haar. Zolang die cyclus in balans is, merk je weinig van de dagelijkse uitval. Verstoort iets die balans, dan komen er ineens veel meer haren tegelijk in de telogene fase terecht, en dat voel je wel.

Merk je dat je paardenstaart merkbaar dunner is dan een jaar geleden, zie je je hoofdhuid nu doorschemeren waar dat eerst niet zo was, of blijven er duidelijk meer plukken achter in de borstel dan je gewend bent? Dan is het tijd om verder te kijken dan alleen de shampoo die je nu gebruikt.

Wat is het verschil tussen tijdelijke en erfelijke haaruitval?

Niet alle haaruitval is hetzelfde, en het onderscheid maakt nogal wat uit voor de aanpak.

Tijdelijke haaruitval 

ook wel telogeen effluvium genoemd, ontstaat door een trigger zoals stress, een bevalling, een ziekteperiode, snel afvallen of een tekort aan ijzer of vitamine D. Je haar valt dan drie tot zes maanden na die trigger versneld uit, verspreid over het hele hoofd. Het goede nieuws: zodra de oorzaak is aangepakt, herstelt de haargroei meestal vanzelf.

Erfelijke haaruitval

Wordt ook wel androgenetische alopecia genoemd, verloopt geleidelijker. Bij vrouwen zie je meestal geen kale plekken zoals bij mannen, maar een geleidelijk bredere scheiding en dunner haar bovenop het hoofd, terwijl de haarlijn zelf intact blijft. Dit type haaruitval verdwijnt niet vanzelf en vraagt om een gerichte aanpak, bij voorkeur na overleg met een huisarts of dermatoloog, eventueel in combinatie met producten die specifiek op de haarwortel inwerken. Hoe eerder je begint, hoe groter de kans dat de haarfollikel weer actief wordt: is een follikel eenmaal langere tijd inactief, dan wordt hergroei lastiger.

De meest voorkomende oorzaken op een rij

• Hormonale schommelingen: Zwangerschap, de periode net na de bevalling, de overgang en het stoppen met de anticonceptiepil kunnen de haargroeicyclus flink verstoren.
• Stress: Fysieke of emotionele stress duwt haarzakjes voortijdig in de rustfase, waardoor je een paar maanden later meer haar verliest dan normaal.
• Voedingstekorten: Een tekort aan ijzer, vitamine D of zink komt vaker voor dan gedacht, zeker bij een eenzijdig of streng dieet.
• Genetica: Erfelijke aanleg voor dunner wordend haar komt bij vrouwen vaker voor dan veel mensen beseffen, en begint vaak al vanaf de dertig.
• Haarbreuk in plaats van haaruitval: Wat op haaruitval lijkt, is soms gewoon breekbaar haar door hitte, kleuring of een ongeschikte shampoo, niet haar dat vanuit de wortel loslaat.

Wat kun je er zelf aan doen?

Bij tijdelijke haaruitval is geduld je grootste bondgenoot, samen met het wegnemen van de trigger. Bij erfelijke of hardnekkige dunning kan een gerichte routine wel degelijk verschil maken, vooral als je op tijd begint.

Een goede eerste stap is een shampoo tegen haaruitval die de hoofdhuid reinigt zonder te agressief te zijn, zoals de Kérastase Genesis lijn, speciaal ontwikkeld voor dunner wordend haar. Wil je gerichter aan de slag met de haarwortel zelf, dan is het Kérastase Genesis Sérum Anti Chute een veelgebruikte volgende stap, dagelijks aan te brengen op de hoofdhuid. Dit serum bevat onder andere niacinamide, cafeïne en biotine, die de haarwortel versterken en de haarvezel steviger maken.

Voor wie liever met een klinisch bewezen ingrediënt werkt: de L'Oréal Aminexil Advanced ampullen bevatten Aminexil, een actieve stof die de haarwortel versterkt en de haardichtheid verbetert. Een kuur van enkele weken kan bij dunner wordend haar merkbaar verschil maken, mits consequent gebruikt.

Twijfel je of je last hebt van haaruitval of van haarbreuk? Lees dan ook onze uitgebreide vergelijking van de twee serums die haaruitval en droog haar samen aanpakken voor de juiste vervolgstap in je routine.

Bij aanhoudende of erfelijke haaruitval bestaan er, naast verzorgingsproducten, ook klinische opties zoals topisch minoxidil of een behandeltraject bij een huidkliniek. Dat valt buiten wat een verzorgingsroutine kan oplossen, en is iets om samen met een arts of dermatoloog te bespreken.

Werken haargroei serums echt?

Bij de juiste oorzaak en het juiste gebruik, ja. Serums met bewezen actieve stoffen zoals Aminexil of cafeïne kunnen de haarwortel versterken en de levensduur van een haar verlengen, wat op termijn tot dichter ogend haar leidt. Wat ze niet doen: een onderliggend hormonaal probleem, een voedingstekort of een medische aandoening oplossen. Zie een serum dus als ondersteuning van een gezonde routine, niet als vervanging van een bezoek aan de huisarts wanneer de haaruitval aanhoudt of plotseling toeneemt.

Resultaat zie je zelden binnen twee weken. De meeste serums en kuren hebben minimaal acht tot twaalf weken consequent gebruik nodig, simpelweg omdat de haargroeicyclus zelf al enkele maanden duurt. Geef een product dus de tijd voordat je concludeert dat het niet werkt.

Wanneer naar de huisarts?

Twijfel je of jouw haaruitval binnen de normale grenzen valt? Ga langs de huisarts als je merkt dat de uitval plotseling en fors toeneemt, als je kale plekken ziet in plaats van egale dunning, of als de haaruitval gepaard gaat met andere klachten zoals extreme vermoeidheid, een onregelmatige cyclus of huidklachten. Een eenvoudige bloedtest sluit vaak al snel de meest voorkomende oorzaken uit of bevestigt ze, waarna je gerichter weet welke aanpak, en welke producten, voor jou het beste werken.

Veelgestelde vragen

Hoeveel haaruitval is normaal per dag?

Gemiddeld verlies je 50 tot 120 haren per dag, verspreid over de hele dag. Dat past binnen de natuurlijke haargroeicyclus en is op zichzelf geen reden tot zorg. Pas boven de 120 haren per dag spreekt men van overmatige haaruitval.

Wat is het verschil tussen tijdelijke en erfelijke haaruitval?

Tijdelijke haaruitval ontstaat door een duidelijke trigger zoals stress of hormonale verandering en herstelt vaak vanzelf. Erfelijke haaruitval verloopt geleidelijk, begint vaak met een bredere scheiding en verdwijnt niet zonder gerichte aanpak.

Werken haargroei serums echt?

Serums met bewezen ingrediënten zoals Aminexil of cafeïne kunnen de haarwortel versterken en dunner wordend haar afremmen, mits minimaal acht tot twaalf weken consequent gebruikt. Ze lossen geen onderliggende medische oorzaak op.